نرخ ارز بهانه گرانفروشی شد

با خروج 2 شرکت بزرگ تولیدکننده لوازم خانگی در پی دور دوم تحریم‌ها از بازار کشور که سهمی ‌بیش از 70 درصدی را به‌خود اختصاص داده بودند شرکت‌های تولیدکننده داخلی که تا این زمان سهمی ‌در حدود 30 درصد را در اختیار داشتند از فرصت ایجاد شده بهترین استفاده را برده و با سرمایه‌گذاری در پلتفرم‌های خود و مذاکره با شرکت‌های قطعه‌ساز خارجی برای تامین قطعات توانستند در خلال 3 سال سهم خود را در بازار به 70 درصد برسانند.

اخبار بازار ایران – البته دلیل اینکه داخلی‌ها نتوانستند با وجود آنکه بازار لوارم خانگی کاملا در اختیار آنها قرار داشت سهم 100 درصدی نداشته باشند را باید در نبود تنوع و کیفیت قابل رقابتی دانست که به‌همراه تجربه خوشایند جامعه از مصرف محصولات خارجی زمینه افزایش قاچاق محصولات شرکت‌های خارجی به‌ویژه 2 برند کره‌ای را رقم زد و بازهم به‌رغم نبود حضور رسمی‌30 درصد از بازار را در اختیار این برندها قرار داد. حال با ارسال سیگنال‌های مثبت از مذاکرات برجامی ‌و احتمال حذف تحریم‌ها و همچنین مجوز آمریکا برای آزادسازی پول‌های بلوکه شده ایران در قالب تهاتر محصولات و تجهیزاتی که پیش از این سابقه حضور در بازار ایران را داشته‌اند و البته اعلام وزارت صمت که از تداوم ممنوعیت‌های وارداتی تا پایان سال خبر داده بود، شرکت‌های ایرانی را با نگرانی مواجه کرد. در نهایت تولیدکنندگان داخلی در نامه‌ای که به دفتر رهبر معظم‌انقلاب ارسال کردند و با اعلام مشکلات و مسائلی که در صورت بازگشت برندهای خارجی متوجه تولیدکنندگان می‌شد خواستار ممنوعیت واردات لوازم خانگی شدند که بر این اساس رهبر معظم انقلاب نیز با این موضوعموافقت کردند. اما نکته حائز اهمیت آن است که تنها با گذشته دو هفته از تحقق خواسته تولیدکنندگان بررسی‌ها از بازار نشان می‌دهد که قیمت محصولات داخلی افزایش 5 تا 25 درصدی را به‌همراه داشته است. افزایشی که این نگرانی را ایجاد کرده آیا ممنوعیت واردات زمینه سودجویی برخی از فعالان این حوزه را فراهم آورده است؟ اگرچه تولیدکنندگان این افزایش قیمت را مربوط به گرانی مواداولیه و قطعات و پیش از اعلام ممنوعیت واردات دانسته‌اند اما اگرهم این گرانی در آن برهه یکماهه  رشد قیمت دلار باشد چرا با کاهش مجدد  نرخ ارز این افزایش‌ها در حال اجراست؟ البته وزیر صنعت، معدن و تجارت نیز در واکنش به گرانی‌های اخیر اعلام کرده در صورتیکه افزایش قیمت‌ها دلیلی ‌غیر از نوسانات ارزی داشته باشد اصلاح خواهد شد که با توجه به اینکه فعالان این حوزه از گرانی به‌دلیل رشد قیمت مواداولیه خبر داده‌اند احتمالا اصلاحی برای قیمت لوازم خانگی صورت نخواهد گرفت.

 افزایش ناشی از رشد هزینه‌هاست

۱۲ اردیبهشت امسال یکی از شرکت‌های تولیدکننده لوازم‌ خانگی ایرانی، قیمت مصوب محصولات خود را ۲۵ درصد گران کرد و به سازمان بورس و اوراق بهادار اطلاع داد. البته این تولیدکننده، تولید لوازم خانگی کوچک را در برنامه دارد اما بررسی‌ها نشان می‌دهد علاوه بر این  سورن، ‌هافنِر، بی‌اس‌اچ، شرکت چینی بُن‌سای، ایران‌شرق، پلاتینه، لیمون چینی آراد، ایکس‌ویژن، تی‌سی‌ال، هیمالیا، پارس، آبسال، پاکشوما، امرسان، کلور و مادیران شرکت‌هایی هستند که به‌طور رسمی ‌و در فهرست ارسالی به بازار افزایش قیمت داشتند. بنابراین لوازم خانگی این شرکت‌ها با گرانی همراه شده است. نکته جالب این است شرکت‌هایی که خواستار ممنوعیت واردات لوازم‌خانگی شده بودند اکنون قیمت خود را افزایش داده‌اند اما در این رابطه علیرضا موسوی‌‌مجد، رئیس انجمن تولیدکنندگان لوازم صوتی و تصویری، در اول خرداد امسال از افزایش ۱۰ درصدی قیمت لوازم خانگی ایرانی خبر داد و گفت: با لغو تحریم‌ها دیگر لوازم خانگی ساخته‌شده وارد کشور نمی‌شود و صرفا مونتاژ آنها در ایران انجام می‌شود. وی توضیح داده بود که با افزایش نرخ دستمزد کارگران و هزینه حمل‌ونقل و انرژی، قیمت برخی اقلام لوازم خانگی ۱۰ درصد و برخی اقلام دیگر از جمله تلویزیون کمتر از ۱۰ درصد افزایش یافت. شرایط بازار لوازم خانگی آرام و قیمت‌ها تابع عرضه و تقاضاست و به دلیل کاهش شدید تقاضا در بازار لوازم خانگی قیمت‌ها امسال حداکثر ۱۰ درصد افزایش داشته است. در حالی که اکنون بازار در رکودی بی‌سابقه به‌سر می‌برد و قدرت خرید مردم به‌شدت کاهش یافته اما با این حال قیمت لوازم خانگی داخلی در بازار گران است. همچنین محمدحسین اسلامیان، نایب‌رئیس اتحادیه لوازم خانگی، نیز در این رابطه  می‌گوید، افزایش قیمت تولیدکنندگان لوازم خانگی ناشی از افزایش هزینه‌های تولید است و درخواست آنها مبنی بر انجام این کار قبل از ارسال نامه به دفتر رهبری بود. اسلامیان، درباره دلایل قیمت پایین‌تر لوازم خارجی موجود در بازار در مقایسه با تولیدات داخلی  افزود: برخی کالاهای باکیفیت تولید داخل با نام برندهای خارجی راهی بازار می‌شود و برخی دیگر به‌نام برندهای کره‌ای و آلمانی، ساخت چین است و اصلا اصالت ندارد. البته برخی از این لوازم‌ خانگی نیز مربوط به کشورهای اصلی تولیدکننده است که در این زمینه باید توجه داشت یک ماشین لباسشویی در کشورهای حوزه خلیج‌فارس ۲۰۰ دلار است که با محاسبه دلار ۳۰ هزار تومان به شش میلیون تومان می‌رسد و در بازار تهران ۹ میلیون تومان به فروش خواهد رسید؛ اما ماشین لباسشویی تولید داخل حدود ۱۱ میلیون تومان است که این گرانی مربوط به بخش مالیات و خدمات پس از فروش است. اسلامیان ادامه داد: ۲۰ درصد هزینه تمام‌شده تولید لوازم خانگی مربوط به مالیات بر تولید است که در دولت دوازدهم تصویب و اجرایی شد و این موضوع باعث شده یک‌پنجم قیمت لوازم خانگی در جیب دولت قرار بگیرد. از این‌رو از دولت سیزدهم درخواست می‌شود با توجه به حساس‌بودن شرایط، میزان مالیات بر تولید را کاهش دهد تا قیمت لوازم خانگی داخلی قدرت رقابت در بخش قیمت را با لوازم خانگی خارجی داشته باشد. اسلامیان گفت: افزایش قیمت لوازم خانگی به رکود بازار دامن می‌زند اما باید توجه داشت این افزایش قیمت از اطمینان‌خاطر به‌دلیل ممنوعیت واردات لوازم خانگی نیست بلکه مولفه‌های تولید، افزایش داشته‌اند.

 انجمن اطلاعی ندارد

در خصوص افزایش قیمت لوازم خانگی عباس‌هاشمی، دبیر انجمن صنایع لوازم خانگی ایران، می‌گوید: طی دو ماه گذشته درخواستی برای افزایش قیمت به این انجمن ارسال نشده است. اگر شرکتی مستقیم در سامانه ۱۲۴ درخواست افزایش قیمت ثبت کرده، انجمن اطلاعی ندارد و این اطلاعات در اختیار سازمان حمایت است اما طی دو ماه اخیر اعضای انجمن درخواستی برای افزایش قیمت دریافت نکردند. فقط یک یا دو مورد برای چند محصول جدید که سابقه قیمت در سامانه نداشتند، ثبت شده است. وی از اتحادیه فروشندگان لوازم خانگی خواست برای بررسی بیشتر، فهرست شرکت‌هایی را که افزایش قیمت داشتند، ارائه کند و افزود: ممکن است نرخ ارز، قیمت‌های جهانی و سایر عوامل تولید در قیمت کالا تاثیر گذاشته باشد که سازمان حمایت آنها را بررسی می‌کند. دبیر انجمن صنایع لوازم خانگی در پاسخ به سوالی درباره میزان افزایش قیمت لوازم خانگی در سال جاری عنوان کرد: از ابتدای امسال درخواست‌هایی از سوی تولیدکنندگان به انجمن ارسال شده که انجمن هم آنها را برای بررسی و ثبت به سازمان حمایت فرستاده و آمار دقیقی از درخواست‌های قبول شده نداریم. اما این درخواست‌ها مربوط به دو ماه گذشته نیست. با توجه به این‌ که میزان افزایش قیمت در شرکت‌های مختلف متفاوت است، نمی‌توان میانگین دقیقی از افزایش قیمت‌ لوازم‌ خانگی در سال‌جاری عنوان کرد اما با توجه به مولفه‌ای اثرگذار از جمله افزایش ۳۹ درصدی هزینه‌های دستمزد و تورم سالانه، انتظار افزایش ۱۵ درصدی قیمت انواع لوازم خانگی از ابتدای امسال دور از انتظار نیست.